Eşim Beni Dinlemiyor Evlilikte İletişim Neden Tıkanır
Eşim beni dinlemiyor.
Birçok çift danışmanlığı görüşmesinde buna benzer bir cümle duyuyorum.
Bazen bunun devamında şunlar geliyor:
Ne söylesem kendini savunuyor.
Ben konuşmaya çalışıyorum, o susuyor.
Artık aynı şeyleri anlatmaktan yoruldum.
Konuşsak da bir yere varmıyor.
İlk bakışta sorun oldukça açık görünüyor: Biri anlatıyor, diğeri dinlemiyor.Ama çift ilişkilerinde çoğu zaman mesele bu kadar basit değil. Çünkü bazen “eşim beni dinlemiyor” dediğimiz yerde, aslında uzun zamandır devam eden bir iletişim döngüsü vardır.
Biriniz konuşuyor, diğeriniz uzaklaşıyor olabilir
Bir düşünün.
Siz bir konuyu konuşmak istiyorsunuz. Karşınızdaki eşiniz susuyor.
Siz biraz daha anlatıyorsunuz.
“Beni neden dinlemiyorsun?”
O daha da kapanıyor.
“Çünkü ne söylesem kavga çıkıyor.”
Bu kez siz daha çok öfkeleniyorsunuz:
“Bak, yine beni dinlemiyorsun.”
Ve o biraz daha uzaklaşıyor.
Bir süre sonra ikiniz de aynı şeyi düşünmeye başlayabiliyorsunuz:
“Sorun onun davranışı.”
Oysa ilişkinin içinde başka bir şey de yaşanıyor olabilir.
Biri yakınlaşmaya çalışırken diğeri uzaklaşıyor, biri uzaklaştıkça diğeri daha çok peşinden gidiyor.
Ve bu döngü tekrar tekrar yaşanıyor.
Asıl tartıştığınız konu gerçekten o konu mu?
Çiftlerde beni en çok düşündüren şeylerden biri şu:
Aynı konu yıllarca değişmeden kalabiliyor ama aslında her tartışmada başka bir şey anlatılmaya çalışılıyor.
“Bana haber vermedin.”
Belki bunun altında:
“Benim için önemli olduğunu hissetmek istiyorum.”
“Yine telefonunla ilgileniyorsun.”
Belki:
“Senin hayatında bir yerim olduğunu hissetmek istiyorum.”
“Beni hiç anlamıyorsun.”
Belki:
“Yanımda olduğunu hissetmeye ihtiyacım var.”
Elbette her tartışmanın altında mutlaka böyle bir duygu vardır demiyorum.
Ama çift danışmanlığında yalnızca tartışılan konuya değil, o tartışmanın ilişkide neyi harekete geçirdiğine bakmak oldukça önemlidir.
Çünkü bazen yıllardır konuştuğunuz konu, aslında ilişkinizdeki daha derin bir ihtiyacın taşıyıcısıdır.
“Eşim beni anlamıyor” dediğinizde...
Burada küçük ama önemli bir ayrım var.
Dinlemek başka, anlamak başka.
Eşiniz söylediklerinizi duyuyor olabilir ama sizin o sözlerle ne anlatmaya çalıştığınızı anlamıyor olabilir.
Siz:
“Akşam yine geç geldin.”
dediğinizde onun duyduğu şey:
“Yine yanlış yaptım.”
olabilir.
Sizin anlatmaya çalıştığınız ise:
“Beni önemsediğini hissetmek istiyorum.”
olabilir.
Böyle olduğunda iki kişi aynı konuşmanın içinde bulunur ama aslında birbirinden farklı şeyler duyar.
Peki neden aynı tartışmayı tekrar tekrar yaşıyoruz?
Çünkü çoğu zaman tartışma tek başına bir olaydan oluşmaz.
Bir olay olur.
O olaya bir anlam veririz.
Bir duygu yaşarız.
Sonra o duyguyla bir davranışta bulunuruz.
Karşımızdaki de bizim davranışımıza kendi anlamını verir.
Örneğin:
Eşiniz eve geç gelir.
Siz bunu:
“Beni önemsemiyor.”
şeklinde yorumlarsınız.
Kırılırsınız.
Sitem edersiniz.
Eşiniz bunu:
“Yine suçlanıyorum.”
şeklinde algılar.
Savunmaya geçer veya susar.
Siz onun susmasını:
“Bak, yine umursamıyor.”
şeklinde yorumlarsınız.
Ve tartışma büyür.
Burada artık mesele sadece eve geç gelmek değildir.
İlişkide bir döngü oluşmuştur.
Bazen sorun konuşamamak değil, konuşma biçimidir
“Konuşalım.”
Bu cümleyi hepimiz biliyoruz.
Fakat her konuşma iyi bir konuşma olmuyor.
Özellikle birikmiş kırgınlıklar varsa, konuşmaya başlamak kısa sürede hesaplaşmaya dönüşebiliyor.
“Sen zaten...”
“Sen hiçbir zaman...”
“Ben sana kaç kere söyledim?”
“Sen de geçen sefer...”
Böyle başladığında karşı tarafın sizi gerçekten duymasını beklemek zorlaşıyor.
Bu yüzden iletişim sorunlarında yalnızca ne söylediğimize değil, karşımızdakinin bizim sözlerimizi nasıl duyduğuna da bakmak gerekiyor.
Örneğin:
“Sen beni hiç dinlemiyorsun.”
yerine,
“Konuştuğumda karşılık alamadığımda kendimi yalnız hissediyorum.”
demek aynı şeyi anlatmıyor.
İkincisinde suçlamadan çok kendi deneyiminizi anlatıyorsunuz.
Bu, ilişkinin bütün sorumluluğunu sizin üzerinize almak anlamına gelmez. İlişkisel döngüler iki kişinin etkileşimiyle oluşur.
Evlilikte iletişim nasıl düzelir?
Bunun tek bir formülü yok.
Çünkü her çiftin hikâyesi farklı.
Bazı çiftlerde temel sorun iletişimdir.
Bazılarında güven kırılmıştır.
Bazılarında yıllardır biriken kırgınlıklar vardır.
Bazılarında ise çocuklar, iş, ekonomik sorunlar veya ailelerle yaşanan problemler ilişkinin bütün alanlarını etkilemeye başlamıştır.
Bu nedenle “daha iyi iletişim kurun” demek çoğu zaman yeterli değildir.
Önce şu sorulara bakmak gerekir:
Siz tartışırken ne oluyor?
Kim ne yaptığında diğeri nasıl tepki veriyor?
Siz yaklaştıkça eşiniz uzaklaşıyor mu?
Eşiniz sustukça siz daha fazla konuşuyor musunuz?
Tartışmaların sonunda birbirinize yeniden ulaşabiliyor musunuz?
Bazen değişmesi gereken ilk şey tartışmanın konusu değil, çiftin tartışma döngüsüdür.
“Eşim beni dinlemiyor” diyorsanız kendinize bunu sorun
Bir sonraki tartışmanızda yalnızca eşinizin ne yaptığını izlemeyin.
Kendi davranışınıza da bir anlığına dışarıdan bakmaya çalışın.
Ben ne yaptığımda o ne yapıyor?
O ne yaptığında ben ne yapıyorum?
Ve en önemlisi:
Bu tartışmanın altında aslında neye ihtiyacım var?
Belki anlaşılmaya.
Belki güvenmeye.
Belki önemsenmeye.
Belki yalnız kalmamaya.
Belki de uzun zamandır söyleyemediğiniz bir kırgınlığın görülmesine.
Bazen çiftlerin ihtiyacı yeni bir tartışma konusu bulmak değil, aynı tartışmanın neden tekrar tekrar yaşandığını fark etmektir.
Ne zaman çift danışmanlığı düşünülebilir?
Eğer aynı konular sürekli yeniden gündeme geliyor, konuşmalarınız çözüme ulaşmak yerine daha fazla kırgınlık yaratıyor veya ilişkinizde giderek daha fazla uzaklaşma hissediyorsanız profesyonel destek almak değerlendirilebilir.
Çift danışmanlığında amaç bir tarafı haklı, diğer tarafı haksız çıkarmak değildir.
İlişkinizde tekrar eden döngüyü birlikte fark etmek, bu döngünün sizi nasıl etkilediğini anlamak ve daha işlevsel bir iletişim biçimi oluşturabilmek üzerine çalışılır.
Ben de aile ve çift danışmanlığı çalışmalarımda yalnızca “kim haklı?” sorusuna değil, ilişkinin içinde tekrar tekrar ne olduğuna bakmayı önemsiyorum.
Çünkü bazen değiştirilmesi gereken kişi değil,
iki kişinin arasında tekrar tekrar kurulan döngüdür.
Uzman Sosyolog & Aile Danışmanı Öznur Eker
Aile, evlilik ve çift danışmanlığı hakkında bilgi almak için benimle iletişime geçebilirsiniz.
Online danışmanlık hizmeti Türkiye'nin her yerinden ve dünyanın farklı ülkelerinden erişilebilir.
Not: İlişkide fiziksel şiddet, tehdit veya ciddi güvenlik riski varsa çift danışmanlığının uygunluğu ayrıca değerlendirilmelidir. Böyle durumlarda öncelik güvenliğin sağlanmasıdır.
Yorumlar